#1 specialist in verkeerstrauma
"Shock eruit, herstel begint! "
"Shock eruit, herstel begint! "
Rijangst is een aanhoudende, vaak grote angst die optreedt vlak voor, tijdens of na het autorijden. Het is iets anders dan de gezonde voorzichtigheid die elke bestuurder zou mogen hebben, bij rijangst neemt de angst de overhand en gaat die het dagelijks leven beperken. Mensen met rijangst vermijden bepaalde wegen, tijdstippen of weersomstandigheden, of stoppen soms helemaal met autorijden.
Rijangst kan zich op elk moment in iemands leven ontwikkelen: bij beginnende bestuurders die nooit echt vertrouwen hebben opgebouwd, maar ook bij ervaren bestuurders die plotseling, vaak na een ingrijpende ervaring, niet meer zonder spanning achter het stuur kunnen zitten. In beide gevallen is rijangst behandelbaar het is geen blijvend kenmerk, maar een aangeleerde reactie die ook weer afgeleerd kan worden.
De meeste mensen denken dat rijangst na een ongeluk verdwijnt zodra het verstand het ongeval heeft "verwerkt", je weet immers rationeel dat de weg niet gevaarlijker is geworden dan voorheen. Toch blijft het lichaam vaak anders reageren: hartkloppingen, gespannen spieren, een onbestemd onrustig gevoel, precies op het moment dat je weer instapt.
Op het moment van een ongeval schakelt het lichaam over naar een overlevingsstand, vechten, vluchten of bevriezen. Die schrikreactie is bedoeld om je in het moment zelf te beschermen, maar bij veel mensen sluit het systeem na het ongeval niet meer goed af. Het lichaam blijft alert op gevaar, ook lang nadat het gevaar voorbij is.
Dit verklaart waarom veel gangbare aanpakken maar tot een bepaald punt werken. Opnieuw rijlessen volgen, jezelf dwingen te blijven rijden, of uitgebreid praten over wat er is gebeurd. Dit helpt vaak op cognitief niveau, je begrijpt het ongeluk beter, je gedrag past zich misschien tijdelijk aan.
Maar als de onderliggende schrikreactie in het lichaam niet wordt aangepakt, blijft het zenuwstelsel op scherp staan.
Als je last hebt van rijangst, is iets wat veel wordt aanraden: gewoon blijven rijden. Hoe vaker je het doet, hoe minder eng het wordt, maar voor veel mensen werkt het in de praktijk anders.
Een veel gekozen aanpak is het volgen van extra rijlessen, of exposure-therapie: bewust en stapsgewijs jezelf blootstellen aan de situaties die angst oproepen. Je begint rustig, bouwt het langzaam op, en went aan de spanning.
Maar bij mensen bij wie de rijangst is ontstaan na een ongeluk of schokkende ervaring, stuit deze aanpak op een grens. Het lichaam weet wel dat de weg veilig is, maar toch blijft het alarmsysteem afgaan. Exposure maakt je dan wel gewend aan de situatie, maar lost de onderliggende reactie niet op, het enige wat je leert is om te gaan met de symptomen.
EMDR is een veel gebruikte therapiemethode voor trauma en wordt ook bij rijangst ingezet. Hierbij worden traumatische herinneringen verwerkt, waardoor ze minder emotionele lading krijgen.
Toch merken sommige mensen dat EMDR alleen niet genoeg is. De herinnering kan minder intens worden, maar het lichaam reageert op het moment dat ze instappen nog steeds met spanning. Dat komt omdat de schrikreactie niet alleen in de herinnering zit, maar ook in het zenuwstelsel zelf is opgeslagen.
Of het nu gaat om rijlessen, exposure of EMDR: de meeste aanpakken richten zich op gedrag, gedachten of de herinnering aan het ongeluk. Wat daardoor wordt overgeslagen is de laag daaronder, de shock die op het moment van het ongeluk in het lichaam is opgeslagen en sindsdien niet meer is uitgeschakeld. Zolang die schrikreactie actief blijft, blijft het zenuwstelsel alarm slaan, ongeacht wat je rationeel weet of hoeveel kilometers je rijdt.
Traditionele programma's richten zich op wat je doet: meer rijden, anders denken. Toch blijft voor veel mensen de spanning aanwezig zodra ze instappen. Omdat de werkelijke oorzaak niet is aangepakt.
De oorzaak zit in de onverwerkte schrikreactie van het moment van het ongeluk. Het lichaam is toen in een overlevingsstand geschoten, en is daar sindsdien niet meer volledig uit gekomen. Zolang die schok vastzit in het zenuwstelsel, blijft het alarm afgaan.
Zodra het zenuwstelsel begrijpt dat het gevaar voorbij is, valt de spanning weg. Het Road to Freedom Programma™ verwerkt in een sessie van 3 uur de shock waardoor je weer vol vertrouwen de weg op kunt.
Praktijkadres:
Spoorlaan 334
5038 CC Tilburg
Postadres:
Neterselsedijk 27
5094 BC Lage Mierde
Nederland
